Doğal taş ve Mücevherat
Kaplan gözü, üzerindeki ipeksi ışık bandıyla tanınır. Bu etkiye gemolojide chatoyans denir ve doğal taşta taşın lifli yapısından kaynaklanır. Taklitlerde ise bu etki ya abartılı ya da hiç yoktur.
Chatoyans Testi: En Güvenilir ve Tahribatsız Yöntem
- Tek bir güçlü ışık kaynağı kullanın (el feneri veya doğrudan gün ışığı).
- Taşı ışık altında yavaşça çevirin.
- Işık bandının yüzey boyunca kaydığını gözleyin.
Doğal kaplan gözünde bant yumuşak kenarlıdır, hafif dalgalıdır ve hareket eder. Cam taklitlerde bant fazla keskin, fazla düz ve fazla mükemmeldir.
Renk Uyarısı: Mavi ve Kırmızı
| Renk | Durum |
|---|---|
| Altın sarısı - kahve | Doğal renk; en yaygın ve güvenilir |
| Gri-mavi (şahin gözü) | Doğal varyete; donuk ve gri tonlu |
| Canlı turkuaz mavi | Neredeyse her zaman boyalı |
| Kırmızımsı kahve | Genellikle ısıl işlem; kabul gören uygulama |
| Parlak kiraz kırmızısı | Genellikle boyalı |
| Yeşil, mor, pembe | Doğal değildir |
Doğada olmayan renk
Kaplan gözünün doğal renk paleti kahve-altın-gri arasındadır. Yeşil, mor veya fuşya bir "kaplan gözü"
gördüğünüzde tereddüt etmenize gerek yok: boyanmıştır.
Boyamayı Ele Veren 4 İşaret
- Delik çevresinde koyulaşma: Boya en çok orada birikir.
- Çatlaklarda yoğunlaşan renk: Doğal renk taş boyunca dengelidir.
- Aşırı tekdüzelik: Dizideki tüm boncukların birebir aynı olması.
- Bant ile renk uyumsuzluğu: Işık bandı zayıfken rengin çok canlı olması.
Yapmamanız Gerekenler
İnternette yaygın olan "taşı kır", "çakmakla yak", "iğneyle çiz" tavsiyeleri ürününüzü kalıcı olarak bozar ve iade hakkınızı zayıflatır. Ev testleri hakkındaki değerlendirmemizi mutlaka okuyun.
Kesin ayrım için laboratuvarda mikroskopla lifli yapı incelemesi ve kırılma indisi ölçümü kullanılır.
Kaplan Gözü Ailesi: Doğal Varyeteler
| Varyete | Renk | Durum |
|---|---|---|
| Kaplan gözü | Altın sarısı - kahve | Doğal, en yaygın |
| Şahin gözü (hawk's eye) | Gri-mavi, donuk | Doğal varyete |
| Demir gözü (bull's eye) | Kırmızımsı kahve | Genellikle ısıl işlem; kabul görür |
| Pietersit | Karışık, girdaplı | Doğal, nadir ve pahalı |
Bu dört varyetenin dışındaki canlı renkler (turkuaz mavi, fuşya, yeşil, mor) doğal değildir.
Cam "Kedi Gözü" ile Farkı
| Özellik | Doğal kaplan gözü | Lifli cam |
|---|---|---|
| Işık bandı | Yumuşak kenarlı, hafif dalgalı | Keskin, iğne gibi ince, kusursuz düz |
| Bant sayısı | Genellikle tek, düzensiz | Çok net tek bant, her boncukta aynı yerde |
| Renk | Doğal ton geçişleri | Tekdüze, bazen doğada olmayan renk |
| İç yapı (büyüteçle) | Lifli, paralel dokular | Kabarcık, akış izleri |
Pratik ayrım
Bir dizideki tüm boncuklarda ışık bandı tam ortada ve birebir aynı kalınlıktaysa, bu doğal
bir düzen değildir. Doğal taşta bandın konumu ve gücü boncuktan boncuğa değişir.
Isıl İşlem mi, Boyama mı?
Kaplan gözünde kırmızımsı ton genellikle ısıl işlemle elde edilir ve bu kabul gören bir uygulamadır — taş hâlâ doğaldır. Mavi ve diğer canlı renkler ise çoğunlukla boyamadır. İkisinin laboratuvardaki ayrımını ısıl işlem tespiti yazımızda ele aldık.
Not
Bu yazıdaki gözlem yöntemleri güçlü ipuçları verir ancak kesin sonuç yerine geçmez. Nihai kimliklendirme,
kalibre cihazlarla çalışan gemoloji laboratuvarlarında yapılır.
Kimliği doğrulanmış doğal taşlar
Safnaturel koleksiyonundaki taşlar tanımlı tedarik ve doğrulama sürecinden geçer.
Koleksiyonu İnceleSıkça Sorulan Sorular
Mavi kaplan gözü doğal mı?
Doğal mavi varyete (şahin gözü) vardır ancak piyasadaki canlı mavi boncukların büyük bölümü boyanmıştır. Doğal şahin gözü daha gri-mavi ve donuktur.
Kırmızı kaplan gözü doğal olabilir mi?
Doğal kırmızımsı varyete ısıl işlemle elde edilir ve bu kabul gören bir uygulamadır. Ancak çok canlı, tekdüze kırmızı tonlar genellikle boyamaya işaret eder.
Cam kaplan gözü var mı?
Evet. 'Cat's eye glass' olarak bilinen lifli cam, çok düzgün ve keskin bir ışık bandı gösterir. Doğal taştaki bant daha yumuşak ve düzensizdir.
Kaplan gözünü nasıl test ederim?
Tek ışık kaynağı altında taşı yavaşça çevirin. Işık bandının yüzey boyunca kayması gerekir. Bant hareket etmiyorsa veya boyanmış gibi duruyorsa şüphelenin.
